Smog zły: aplikacje i strony www do monitorowania zanieczyszczeń Smog zły: aplikacje i strony www do monitorowania zanieczyszczeń
Omawiamy krótko zjawisko, a także aplikacje na telefon pomocne w monitorowaniu smogu. Smog zły: aplikacje i strony www do monitorowania zanieczyszczeń

Omawiamy krótko zjawisko, a także aplikacje na telefon pomocne w monitorowaniu smogu.

Problem ze smogiem wraca dwukrotnie w ciągu roku. Latem, i dotyczy to przede wszystkim dużych aglomeracji, a także – wręcz przede wszystkim – zimą, i dotyczy to niemalże całego kraju.

Niestety, choć dyskusja publiczna toczy się od wielu lat, to poza drobnymi wyjątkami, każda kolejna władza niewiele robi w temacie rozwiązania problemu.

A problem wcale nie należy do takich małych, jak się pozornie wydaje. Smog zabija. I przekonuje o tym m.in. światowa organizacja zdrowia (WHO), która już parę lat temu wskazywała smog, jak jeden z najgroźniejszych czynników kancerogennych. Również co roku różnego rodzaju media przypominają Londyn z lat 50 ubiegłego wieku, w którym podczas jednej z zim, smog zabił kilka tysięcy osób.

PM10, PM 2,5 i benzo(a)piren?

Wszelakie statystki przekraczanych norm skupiają się na tych trzech elementach. Czym one są?
PM10 to pył zawieszony o średnicy poniżej 10 mikrometrów. Jest absorbowany w górnych drogach oddechowych i oskrzelach. Może zawierać substancje toksyczne (w tym benzo(a)piren), metale ciężkie, dioksyny, czy furany.

W praktyce oznacza to, że może powodować kaszel, trudności z oddychaniem (np. Zadyszka podczas aktywności fizycznej). Przyczynia się do infekcji układu oddechowego, może zaostrzyć występowanie alergii w tym astmy, kataru siennego, zapalenia spojówek.

Pm 2,5 to pył czterokrotnie drobniejszy. I może przenikać do krwioobiegu.

Benzo(a)piren występujący w smogu ma zaś dużą toksyczność przewlekłą, co oznacza, że posiada zdolność do kumulowania się w organiźmie. Ma udowodonione właściwości rakotwórcze.

Warto wspomnieć również, że badania UJ z 2000 roku (przeprowadzone wspólnie z Columbia University w Nowym Jorku) wykazały bezpośredni wpływ zanieczyszczeń na zdrowie noworodków i dzieci. Kobiety, które w okresie ciąży były eksponowane na PM2.5 powyżej 35 ug/m3 rodziły dzieci z niższą masą, mniejszym obwodem głowy, mniejszą długością ciała. W późniejszych latach u dzieci częściej pojawiał się świszczący oddech, który poprzedza często astmę.

Obrona przed smogiem

Niestety, w pojedynkę smogu nie pokonamy. Zatem jedyna opcja jaka nam pozostaje, to minimalizowanie czasu spędzonego na dworze, gdy normy powietrza są przekroczone, czyli unikanie wdychania „świeżego” powietrza. I by sprawdzać, kiedy i gdzie jest relatywnie dobre powietrze, przyda nam się parę bezpłatnych aplikacji, które opisujemy poniżej.

Warto również pamiętać, że polskie normy są zawyżone w stosunku do norm europejskich, zatem, gdy w Polsce poziom wynosi 100%, to wg norm europejskich będzie znacznie przekroczony.

Aplikacje monitorujące stan powietrza

Liczba aplikacji pokazujących jakość powietrza, jest niewielka, sporo z nich skupia się na samym Krakowie, jednak jest parę aplikacji, dzięki którym możemy przeglądać dane z całej Polski (czy to poprzez mapę, czy z wybranych przez nas stacji).

Zanieczyszczenie Powietrza

Android: zanieczyszczenie powietrza

To bezpłatna aplikacja z ogromem stacji pomiarowych WIOŚ / GIOŚ z całej Polski. Dodatkowo aplikacja zawiera mapę ogólnopolską, dzięki, której można sprawdzić stan w całym kraju. Aplikacja wyświetla stan bieżący PM10, PM2,5, a także jeśli stacja wykonuje pomiar: NO2, SO2, CO, O3, C6H6 (benzen). Dodatkowo posiada możliwość rozszerzenia o płatne opcje jak kolory, automatyczne odświeżanie, więcej map, dodatkowe usprawnienia.


  • Ocena: 4,3 (wystawionych: 2 353)

  • Pobrań: 100 000-500 000


  • Android: 2.3 i nowsze

  • Waga: 4,5MB


Smok Smog

Android: Smok Smog

W pełni bezpłatna aplikacja, niestety na chwilę obecną możemy przeglądać dane tylko ze stacji ulokowanych na południu Polski. Autorzy jednak informują, że umieszczenie stacji z całej Polski jest dla nich priorytetem.


  • Ocena: 4,2 (wystawionych: 549)

  • Pobrań: 50 000-100 000


  • Android: 4.1 i nowsze

  • Waga: 4,6MB


Jakość powietrza w Polsce

Android: Jakość powietrza w Polsce

W pełni bezpłatna plikacja Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska. W przeciwieństwie do powyższych nie ma możliwości dodania do ulubionych interesujących stacji (co w praktyce oznacza każdorazowe wyszukiwanie stacji). Jednakże również w przeciwieństwie do powyższych aplikacji, może pokazywać wykresy z danymi do trzech trzech dni wstecz. Aplikacja również posiada wygodną mapę na której możemy przeglądać wyniki pomiarów z okolicznych stacji.


  • Ocena: 2,9 (wystawionych: 729)

  • Pobrań: 50 000-100 000


  • Android: 4.1 i nowsze

  • Waga: 34MB

 Strony www do minotorowania on-line

Powietrze GIOS, to strona na której udostępniona jest interkatywna mapa Polski z naniesionymi wynikami pomiarowymi. Kolory punktów oznaczają jakość powietrza. Dodatkowo na stronie zamieszczone są wyniki pomiarowe sprzed paru dni. Strona wręcz niezbędna
http://powietrze.gios.gov.pl/pjp/current

Również warto zwrócić uwagę na interaktywną mapę AQICN, gdzie poza pomiarami powietrza z Polski znajdziemy również pomiary z całej Europy. Kliknięcie w wybrany punkt na mapie powoduje wyświetlenie dokładnych wyników. Ponadto można wyszukiwać bezpośrednio interesujących nas miast.
http://aqicn.org/map/Poland/pl/#@g

Ponadto mieszkańcy Krakowa powinni zwrócić uwagę na projekt Airly – to mapa z czujnikami (firmy Airly) wokół Krakowa.
https://map.airly.eu/

WIOŚ dla województw

Dla osób z Małopolski, tamtejszy oddział WIOŚ przygotował własną stronę z Systemem monitoringu jakości powietrza.
http://monitoring.krakow.pios.gov.pl/

Dla osób ze Śląska, tamtejszy oddział WIOŚ również przygotował mapę powietrza, która jest dostępna poniżej:
http://powietrze.katowice.wios.gov.pl/

Dla osób z Mazowsza, tamtejszy oddział WIOŚ także przygotował mapę jakości powietrza, dostępna jest poniżej:
https://sojp.wios.warszawa.pl/

Dla osób z województwa dolnośląskiego mapa jakości powietrza znajduje się tutaj:
http://air.wroclaw.pios.gov.pl/

fot: Agata Kubis /  Flickr / CC BY-ND 2.0